ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΑΓΟΡΑ – ΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΕΣ ΤΟΜΕΑΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ
1. Εισαγωγή. Οι στόχοι της Ελλάδας.
2. Εταιρικό δίκαιο και διακυβέρνηση.
3. Προστασία καταναλωτή.
4. Απασχόληση και κοινωνική προστασία.
5. Μεταφορές.
6. Περιβάλλον.
7. Έρευνα και Ανάπτυξη.
8. Ενέργεια.
9. Παιδεία.
10. Νεολαία.
1. Εισαγωγή. Οι στόχοι της Ελλάδας.
Η εγκαθίδρυση μίας ενοποιημένης εσωτερικής αγοράς μεταξύ των κρατών μελών, στην οποία πολίτες, αγαθά και υπηρεσίες μπορούν να μετακινούνται ελεύθερα χωρίς δασμούς ή άλλα εμπόδια, αποτελεί έναν από τους θεμελιώδεις στόχους της ενωμένης Ευρώπης.
Σήμερα, ο βαθμός ολοκλήρωσης της εσωτερικής αγοράς στην Ε.Ε. καλύπτει πλειάδα τομέων στους οποίους ισχύει και συνεχίζει να παράγεται κοινοτική νομοθεσία (π.χ. κανονισμοί, οδηγίες, αποφάσεις-πλαίσιο). Στους τομείς αυτούς που συγκροτούν το κοινοτικό κεκτημένο και αποτελούν τον πρώτο από τους τρεις πυλώνες της Ε.Ε., συγκαταλέγονται, μεταξύ άλλων, η Απασχόληση, Κοινωνικά θέματα, Προστασία Καταναλωτή, Υγεία, Ανταγωνιστικότητα, Βιομηχανία, Έρευνα, Εκπαίδευση, Πολιτισμός, Νεολαία, Περιβάλλον, Μεταφορές, Ενέργεια, Οπτικο-ακουστικός τομέας και Τηλεπικοινωνίες.
Δεδομένου ότι για την πλειοψηφία των ανωτέρω θεμάτων έχει θεσπισθεί η διαδικασία συναπόφασης Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και Συμβουλίου, η μεγάλη πλειοψηφία των νομοθετικών προτάσεων των ανωτέρω τομέων υποβάλλεται προς επεξεργασία ταυτόχρονα στις αρμόδιες Επιτροπές τόσο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου όσο και του Συμβουλίου.
Η Ελλάδα επιδεικνύει ουσιαστικό ενδιαφέρον και δραστηριοποιείται ιδιαίτερα στην προώθηση της κοινοτικής νομοθεσίας και των τομεακών πολιτικών, καθώς και για τη συνεχή ανανέωση και προσαρμογή της, βάσει των διαρκών εξελίξεων στον οικονομικό, κοινωνικό και άλλους τομείς, αλλά και των νέων επιτευγμάτων στον τομέα της τεχνολογίας. Επίσης, με δεδομένη την ολοένα και μεγαλύτερη σημασία που αποδίδεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο στην έγκαιρη ενσωμάτωση της κοινοτικής νομοθεσίας στην εσωτερική έννομη τάξη των κρατών μελών, η χώρα μας βρίσκεται στο στάδιο της αναδιάρθρωσης των σχετικών διαδικασιών με σκοπό την ταχύτερη ενσωμάτωση της κοινοτικής νομοθεσίας, προς όφελος τόσο των καταναλωτών όσο και των επιχειρήσεων.
Μεταξύ των γενικότερων στόχων, την υλοποίηση των οποίων παγίως επιδιώκει η χώρα μας, ως σημαντικότεροι καταγράφονται η ενίσχυση της ανάπτυξης και ανταγωνιστικότητας, ιδίως των μικρο-μεσαίων επιχειρήσεων, η καθιέρωση ενός ευνοϊκότερου κλίματος για την επιχειρηματικότητα, η προστασία του καταναλωτή και της υγείας, η άνοδος του βιοτικού επιπέδου των πολιτών της Ένωσης, η κατοχύρωση της απασχόλησης και η βελτίωση των συνθηκών και όρων εργασίας, η άνοδος του επιπέδου της παρεχόμενης εκπαίδευσης, ο σεβασμός του περιβάλλοντος, η περαιτέρω βελτίωση των δικτύων μεταφορών και επικοινωνιών, η προστασία και ανάδειξη της πολιτιστικής ταυτότητας και κληρονομιάς των ευρωπαϊκών λαών.
Η υλοποίηση των στόχων αυτών έχει προσλάβει ιδιαίτερη σημασία και διάσταση στο πλαίσιο της «Στρατηγικής της Λισσαβώνας», με την οποία ετέθη το 2000 ως στόχος, η Ε.Ε. να καταστεί έως το 2010 η πλέον ανταγωνιστική οικονομία της γνώσης σε παγκόσμιο επίπεδο. Το έτος 2005 αποτελεί μία κρίσιμη καμπή για τη Στρατηγική της Λισσαβώνας, καθώς είχε από την αρχή ορισθεί να αποτελέσει έτος αναθεώρησης των συνολικών αλλά και ειδικότερων πτυχών της στρατηγικής, καθώς και αξιολόγησης της έως τώρα πορείας υλοποίησης των στόχων της.
Στο πλαίσιο αυτό και υπό το φως της πρόσφατης διεύρυνσης της Ενωσης με δέκα νέα κράτη μέλη, η Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στις διεργασίες αυτές, με στόχο τη διεύρυνση του ρόλου της στο νέο ευρωπαϊκό αλλά και διεθνές περιβάλλον, την ενίσχυση της συμμετοχής της στην Ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, τον καθορισμό προτεραιοτήτων και την υλοποίηση των τεθέντων στόχων προς το συμφέρον των πολιτών της. Για την επίτευξη των στόχων αυτών είναι απαραίτητη η δημιουργική συνεργασία με τα άλλα κράτη μέλη, καθώς και με τις υπηρεσίες των οργάνων των Ευρωπαϊκών Θεσμών.
2. Εταιρικό δίκαιο και διακυβέρνηση.
Καθ’όσον αφορά ειδικότερα θέματα που σχετίζονται με την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, η χώρα μας υποστηρίζει τον εκσυγχρονισμό του εταιρικού δικαίου και της εταιρικής διακυβέρνησης, καθώς και την προσαρμογή στις σύγχρονες απαιτήσεις των διατάξεων που ισχύουν στον τομέα της ασφάλισης οχημάτων, μέσω της υιοθέτησης σχετικών νομοθετικών πράξεων (π.χ. σε τομείς όπως δημόσιες προσφορές εξαγοράς, διασυνοριακή συγχώνευση κεφαλαιουχικών εταιριών, σύσταση ανωνύμου εταιρίας, ασφάλιση αστικής ευθύνης οχημάτων).
3. Προστασία καταναλωτή.
Στον τομέα της προστασίας του καταναλωτή, η χώρα μας αποδίδει σημασία τόσο στη θέσπιση ενός ασφαλούς περιβάλλοντος για την υγεία και τη διατροφή των πολιτών όσο και στην προστασία των νομικών και οικονομικών συμφερόντων των καταναλωτών και στην καθιέρωση ενός κλίματος εμπιστοσύνης στην εσωτερική αγορά. Σε αυτό το πλαίσιο, η Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στην επεξεργασία νομοθετικής πρότασης (Κανονισμού) για την ορθή διατύπωση των διατροφικών ισχυρισμών στις συσκευασίες των τροφίμων. Επίσης, συμμετέσχε ενεργά στην πρόσφατη επεξεργασία σημαντικών νομοθετικών προτάσεων, όπως η οδηγία για την προστασία του καταναλωτή από αθέμιτες εμπορικές πρακτικές και ο κανονισμός για τη συνεργασία μεταξύ των διοικητικών αρχών των κρατών μελών για την προστασία του καταναλωτή. Η πρόταση οδηγίας για την καταναλωτική πίστη, η οποία έχει ως στόχο τη δημιουργία αγοράς με μεγαλύτερη διαφάνεια, ούτως ώστε η ελεύθερη κυκλοφορία των προσφορών πιστώσεων να πραγματοποιείται με τις καλύτερες δυνατές συνθήκες, συνεχίζει να τελεί υπό επεξεργασία.
4. Απασχόληση και κοινωνική προστασία.
Στους τομείς της απασχόλησης και της κοινωνικής προστασίας η Ελλάδα αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην προώθηση και εκσυγχρονισμό της κοινοτικής νομοθεσίας σχετικά με την προώθηση της απασχολησιμότητας και της πρόσβασης στην απασχόληση για όλους τους πολίτες, την αύξηση των επενδύσεων στο ανθρώπινο κεφάλαιο, την ισότητα ευκαιριών ανδρών και γυναικών και καταπολέμηση των παντός τύπου διακρίσεων, καθώς και την απλοποίηση και το συντονισμό των συστημάτων κοινωνικής προστασίας και ενσωμάτωσης. Ειδικότερα, όσον αφορά στην απασχόληση, η χώρα μας συμμετέχει ενεργά στην υιοθέτηση κοινοτικών νομοθετημάτων σχετικά με την προστασία των εργαζομένων στο χώρο εργασίας, την ενίσχυση των ενεργών πολιτικών απασχόλησης, την ενδυνάμωση των μέτρων για την προστασία των ευπαθών κοινωνικών ομάδων (γυναίκες, εργαζόμενοι μεγαλύτερης ηλικίας, μακροχρόνια άνεργοι) και τη συνεχή βελτίωση των δεξιοτήτων και των προσόντων των εργαζομένων. Σε σχέση με την κοινωνική προστασία, ιδιαίτερη προσοχή δίδεται στα θέματα κοινωνικής ασφάλισης και καταπολέμησης του κοινωνικού αποκλεισμού.
5. Μεταφορές.
Η Ελλάδα είναι από τα Κ-Μ που πρωτοστατούν για την καθιέρωση, μέσω σχετικών κοινοτικών νομοθετικών πράξεων, υψηλών προτύπων ασφαλείας στο σύνολο του τομέα των μεταφορών (σιδηροδρομικές, χερσαίες και αεροπορικές). Στην οδική ασφάλεια αποδίδεται ιδιαίτερη έμφαση επιδιώκοντας την επίτευξη του στόχου της μείωσης των θανατηφόρων ατυχημάτων κατά 50% έως το 2010, όπως προβλέπεται στο Ευρωπαϊκό Πρόγραμμα Δράσης για την Οδική Ασφάλεια. Επιπλέον, για τη χώρα μας έχει ιδιαίτερη σημασία η περαιτέρω ανάπτυξη των συνδέσεων των Διευρωπαϊκών Δικτύων Μεταφορών (στα οποία συγκαταλέγονται οι Θαλάσσιες Λεωφόροι, με ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα) με εκείνα των γειτονικών χωρών της Ε.Ε., δημιουργώντας τις συνθήκες εκείνες που θα διευκολύνουν τη μετακίνηση προσώπων και αγαθών σε όλη την Ευρώπη. Επιτυγχάνεται έτσι η βελτίωση της οδικής και σιδηροδρομικής σύνδεσης της χώρας αφενός με τις υπόλοιπες χώρες της Ε.Ε. και αφετέρου με την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη αλλά και την Εγγύς Ανατολή. Οσον αφορά στις σιδηροδρομικές μεταφορές, η Ελλάδα στοχεύει στον εκσυγχρονισμό του δικτύου της σύμφωνα με τα κοινοτικά πρότυπα.
Οι θαλάσσιες μεταφορές ενδιαφέρουν ιδιαίτερα την Ελλάδα λόγω της σημασίας που έχει για την οικονομία της, τη γεωγραφική και κοινωνική συνοχή, καθώς και την επαγγελματική απασχόληση στο σύνολο των δραστηριοτήτων της. Στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επιδίωξη της χώρας μας είναι ο εμπλουτισμός του κοινοτικού κεκτημένου προς την κατεύθυνση της επίτευξης των παγίων στόχων της ελληνικής ναυτιλιακής πολιτικής για ποιοτική ναυτιλία σε ένα παγκοσμιοποιημένο και έντονα ανταγωνιστικό περιβάλλον, μέσω της προστασίας του θαλασσίου περιβάλλοντος, της ασφάλειας ναυσιπλοΐας, της αναβάθμισης του ναυτικού επαγγέλματος και της τόνωσης της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού και, κατ’επέκταση, του κοινοτικού στόλου.
6. Περιβάλλον.
Στον τομέα της περιβαλλοντικής πολιτικής, που αποτελεί έναν από τους τρεις πυλώνες της Στρατηγικής Αειφόρου Ανάπτυξης της Ε. Ένωσης και στα πλαίσια του 6ου Προγράμματος Δράσης για το Περιβάλλον, η Ελλάδα μεριμνά ιδιαίτερα για την έγκαιρη και πλήρη εφαρμογή του συνόλου της σχετικής κοινοτικής νομοθεσίας, καθώς και για τη συμπλήρωση και επικαιροποίησή της. Ιδιαίτερη βαρύτητα για τη χώρα μας έχουν η κλιματική αλλαγή, η ορθολογική διαχείριση των υδάτων, η διαχείριση των αποβλήτων, η προστασία της βιοποικιλότητας και των οικοτόπων, η καταπολέμηση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης. Έμφαση, επίσης, δίδεται στον υπό επεξεργασία κανονισμό για τα χημικά προϊόντα, μία εκτενή νομοθετική πρόταση, η οποία, μέσω της καθιέρωσης ενός νομοθετικού πλαισίου για τις χημικές ουσίες, αποσκοπεί αφενός στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων και αφετέρου στην προστασία του περιβάλλοντος και της δημόσιας υγείας.
7.Έρευνα και Ανάπτυξη.
Στον τομέα της έρευνας και ανάπτυξης, η χώρα μας συμμετέχει ενεργά στην έγκαιρη υιοθέτηση του υπό επεξεργασία 7ου Προγράμματος Πλαίσιο Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης, ενώ αναμένονται οι προτάσεις της Ε. Επιτροπής για το νέο Πρόγραμμα Ανταγωνιστικότητας και Καινοτομίας.
8. Ενέργεια.
Η εφαρμογή μιας δυναμικής ενεργειακής πολιτικής που θα εγγυάται τον ασφαλή ενεργειακό εφοδιασμό και θα διασφαλίζει την επάρκεια και αυτάρκεια της Ένωσης αλλά και των κρατών μελών σε προσιτές τιμές αποτελεί μία από τις προτεραιότητες της Ελλάδας στον ενεργειακό τομέα αλλά και κλειδί για τη διασφάλιση υψηλών ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης σε μακροπρόθεσμη βάση. Βασικός άξονας της πολιτικής αυτής είναι η πλήρης απελευθέρωση των ενεργειακών αγορών ηλεκτρισμού και φυσικού αερίου, που αποτελεί στόχο πρώτης ενεργειακής προτεραιότητας καθώς και η περαιτέρω προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της ενεργειακής απόδοσης που συνεισφέρουν ουσιαστικά στη βιώσιμη ανάπτυξη και την προστασία του περιβάλλοντος. Παράλληλα, στις ελληνικές προτεραιότητες στο πλαίσιο της Ε.Ε. συγκαταλέγονται και η δημιουργία των απαραίτητων ενεργειακών υποδομών που θα καταστήσουν τη χώρα μας σημαντικό κόμβο διαμετακόμισης στη ΝΑ Ευρώπη και η εξυγίανση και τόνωση του ανταγωνισμού στην αγορά πετρελαιοειδών, μέσω της θέσπισης και εφαρμογής όλων των αναγκαίων μέτρων για την πάταξη της νοθείας και του λαθρεμπορίου.
9. Παιδεία.
Στον τομέα της Παιδείας σημειώνεται ιδιαίτερα η θέσπιση και κατάρτιση της Νέας Γενιάς Προγραμμάτων, όπως το Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Δράσης στον τομέα της δια βίου μάθησης για την περίοδο 2007-2013. Τη στιγμή αυτή τελεί υπό επεξεργασία η εθνική στρατηγική για την επίτευξη των στόχων της Στρατηγικής της Λισσαβώνας, την οποία τα κράτη μέλη οφείλουν, σύμφωνα με τις επιταγές της Στρατηγικής, να υποβάλουν έως το τέλος του 2006.
10. Νεολαία.
Το πρόγραμμα «Νεολαία σε δράση» 2007 – 2013, ως συνέχεια του προγράμματος για τη νεολαία 2000 – 2006, εστιάζεται στον καθορισμό προτεραιοτήτων για τους νέους, όπως ο εθελοντισμός και η ανάδειξη της ιδιότητας του ενεργού πολίτη. Επίσης, η χώρα μας υποστηρίζει την πρωτοβουλία σύναψης Ευρωπαϊκού Συμφώνου για τη Νεολαία και εξετάζει την καθιέρωση του καταλλήλου πλαισίου για την υλοποίηση των στόχων του.
Ιστοσελίδα ΕΕ www.europa.eu.int